Patent tescili, bir buluşun resmî olarak korunmasını sağlayan hukuki bir işlemdir. Patent, yeni, özgün ve sanayiye uygulanabilir bir buluşun başkaları tarafından izinsiz üretilmesini, kullanılmasını veya satılmasını engelleyen bir koruma mekanizmasıdır. Patent tescili sayesinde buluş sahibi, buluş üzerinde belirli bir süre boyunca münhasır hak elde eder ve bu hak, buluşun ticari değerini artırarak lisanslama veya satış yoluyla gelir elde edilmesine imkân tanır.
Patent tescil süreci, öncelikle buluşun daha önce tescil edilip edilmediğinin araştırılmasıyla başlar. Daha sonra buluş resmi olarak Türk Patent ve Marka Kurumu’na başvurulur ve teknik ile hukuki açıdan detaylı bir incelemeye tabi tutulur. Başvuru uygun görülürse, patent tescil edilir ve buluş sahibi 20 yıl boyunca buluşu üzerinde tekel hakkına sahip olur. Bu süreç, buluş sahibine yalnızca koruma sağlamakla kalmaz, aynı zamanda buluşun değerini ve prestijini de artırır.
Patentler;
- Yeni,
- Buluş basamağını gerçekleştiren
- Ve sanayiye uygulanabilir
Olmak koşullarıyla teknolojinin bütün alanlarındaki ürün ve usul buluşlarına verilebilir.
Patentlenebilirlik Kriterleri Nelerdir?
Yenilik: Buluş, başvuru tarihinden önce kamuya açıklanmamış olmalıdır. Yani daha önce herhangi bir yerde yayınlanmış, satılmış veya kullanılmış olmaması gerekir. Eğer buluş zaten biliniyorsa, patent verilemez.
Buluş Basamağı (Özgünlük): Buluş, ilgili alandaki uzman bir kişinin kolayca tahmin edemeyeceği, açık ve bilinen tekniklerden anlamlı şekilde farklılaşan yaratıcı bir çözüm içermelidir. Basit veya sıradan değişiklikler patentlenemez.
Sanayiye Uygulanabilirlik: Buluş, pratik olarak üretilebilir veya bir sanayi alanında uygulanabilir olmalıdır. Sadece teorik bir fikir ya da soyut bir kavram patentlenemez; somut bir üretim veya kullanım imkânı olmalıdır.
Bunların yanında bazı teknik ve hukuki sınırlamalar da vardır. Örneğin, bilimsel teoriler, matematiksel yöntemler, estetik tasarımlar, doğal bulgular veya yasaya aykırı buluşlar patentlenemez.
Özetle, bir buluş patentlenebilmesi için yenilikçi, özgün ve sanayiye uygulanabilir olmalıdır; aksi halde patent tescili mümkün olmaz.
Patent Tescili Başvuru Süreci Nasıl Yapılır?
Patent başvuru süreci, patent vekillerimiz ile görüşülerek dosyanın hazırlanması ile başlar. Bu süreçte başvuru formu doldurulur ve tarifname takımı hazırlanır.
Tarifname takımı aşağıdaki unsurlardan oluşmaktadır:
Özet: Tercihen en fazla 150 kelime ile, buluşun hangi teknik alan ile ilgili olduğunu açıklayan kısa metindir.
Tarifname: Buluşun tüm ayrıntılarıyla açık ve net bir şekilde anlatıldığı bölümdür.İstemler: Buluşun korunması istenen teknik özelliklerinin numaralandırılarak sıralandığı kısımdır. Her istem, tek bir cümle halinde yazılır.